Lipiec potrafi szybko zweryfikować wybór roślin do ogrodu. Gatunki, które w maju wyglądały okazale, podczas kilku gorących dni mogą stracić jędrność, przestać kwitnąć albo wymagać podlewania rano i wieczorem.
Na słoneczne rabaty lepiej wybierać kwiaty, które znoszą nagrzaną ziemię, intensywne światło i przejściowy niedobór wody. Odporność na upał nie oznacza jednak, że roślina może rosnąć bez podlewania. Największą różnicę robi dobrze rozwinięty system korzeniowy, właściwe podłoże i sposób nawadniania.
Które kwiaty najlepiej znoszą lipcowe słońce
Rośliny odporne na wysoką temperaturę zwykle mają wąskie, sztywne, srebrzyste albo pokryte meszkiem liście. Taka budowa ogranicza utratę wody. Część gatunków tworzy także głęboki system korzeniowy, dzięki któremu korzysta z wilgoci zgromadzonej poniżej szybko wysychającej warstwy gleby.
Na mocno nasłonecznionych stanowiskach dobrze sprawdzają się przede wszystkim byliny i rośliny jednoroczne pochodzące z suchych, otwartych terenów. Znacznie gorzej radzą sobie tam gatunki o delikatnych, dużych liściach, przyzwyczajone do wilgotnego podłoża i rozproszonego światła.
Jeżówka — mocny kolor bez codziennego podlewania
Jeżówka purpurowa kwitnie latem na różowo, purpurowo, biało, żółto lub pomarańczowo, zależnie od odmiany. Lubi pełne słońce i przepuszczalną ziemię. Po dobrym ukorzenieniu znosi krótkie okresy suszy znacznie lepiej niż wiele popularnych roślin rabatowych.
Najczęstszy problem pojawia się po posadzeniu. Młoda jeżówka nie jest jeszcze odporna na brak wody, ponieważ jej korzenie znajdują się płytko. Przez pierwsze tygodnie trzeba podlewać ją regularnie, ale obficie, zamiast codziennie zwilżać tylko powierzchnię gleby.
Przekwitłe kwiatostany można usuwać, aby pobudzać roślinę do tworzenia kolejnych pąków. Część warto jednak pozostawić na później — zaschnięte główki są dekoracyjne, a nasiona mogą przyciągać ptaki.
Rudbekia — kwitnie długo i dobrze znosi słońce
Rudbekia tworzy żółte lub złociste kwiaty z ciemnym środkiem. Pasuje do ogrodów naturalistycznych, wiejskich oraz rabat, które mają wyglądać efektownie bez skomplikowanej pielęgnacji.
Dobrze rośnie w słońcu i przeciętnej ziemi ogrodowej. Starsze, ukorzenione egzemplarze radzą sobie z przejściowym przesuszeniem, choć dłuższy brak wody może skrócić kwitnienie i powodować zasychanie dolnych liści.
Wysokie odmiany dobrze sadzić w grupie lub w towarzystwie sztywnych traw ozdobnych. Pojedyncze pędy rosnące na odsłoniętym stanowisku mogą wykładać się podczas gwałtownej burzy.
Krwawnik — dobry wybór na suchą rabatę
Krwawnik ma niewielkie wymagania i dobrze znosi nagrzane stanowiska. Dostępne odmiany kwitną między innymi na biało, żółto, czerwono, różowo i pomarańczowo.
Roślina najlepiej prezentuje się na przepuszczalnej, niezbyt żyznej glebie. Zbyt intensywne nawożenie może przynieść efekt odwrotny do oczekiwanego: pędy stają się wysokie, miękkie i mniej odporne na wiatr.
Krwawnik pasuje do jeżówek, szałwii, kocimiętki i traw. Jego płaskie kwiatostany ułatwiają też owadom dostęp do pyłku i nektaru.
Szałwia omszona — odporna i łatwa do pobudzenia do ponownego kwitnienia
Szałwia omszona tworzy smukłe, najczęściej fioletowe lub niebieskofioletowe kwiatostany. Dobrze znosi pełne słońce i okresowy niedobór wody, jeżeli rośnie w przepuszczalnym podłożu.
Po pierwszej fali kwitnienia warto skrócić przekwitłe pędy. Roślina może wtedy wytworzyć nowe kwiatostany jeszcze w tym samym sezonie. Cięcie najlepiej połączyć z dokładnym podlaniem, szczególnie gdy gleba jest sucha.
Szałwia źle reaguje natomiast na zastój wody. Jeżeli po deszczu wokół korzeni długo utrzymują się kałuże, problemem nie będzie lipcowy upał, lecz zbyt ciężkie i słabo przepuszczalne podłoże.
Kocimiętka — kwitnąca obwódka na słoneczne miejsce
Kocimiętka tworzy luźne kępy i liczne niebieskofioletowe kwiaty. Nadaje się na obwódki, do ogrodów żwirowych oraz na rabaty z różami.
Po ukorzenieniu jest odporna na suszę i zwykle nie wymaga intensywnego nawożenia. Zbyt żyzna gleba może prowadzić do bujnego wzrostu liści kosztem zwartego pokroju.
Jeżeli po pierwszym kwitnieniu pędy zaczynają się pokładać, można je mocno skrócić. Kępa odzyska uporządkowany wygląd i często ponownie zakwitnie.
Lawenda — pod warunkiem, że nie stoi w mokrej ziemi
Lawenda dobrze znosi upał, ostre słońce i przesychające podłoże. Jej największym wrogiem nie jest brak codziennego podlewania, lecz ciężka ziemia, w której woda długo zalega przy korzeniach.
Na gliniastym stanowisku samo wsypanie niewielkiej ilości piasku do dołka może nie wystarczyć. Woda nadal będzie gromadziła się w zagłębieniu. Lepszym rozwiązaniem jest przygotowanie szerszej, podwyższonej rabaty z przepuszczalnym podłożem.
Lawendy nie należy podlewać po liściach i kwiatach. Strumień wody powinien trafiać bezpośrednio na ziemię, najlepiej rano.
Rozchodnik okazały — zapas wody ukryty w liściach
Rozchodnik przechowuje wodę w mięsistych liściach, dlatego dobrze radzi sobie na suchych i nasłonecznionych rabatach. W lipcu rozwija pąki, a pełnię kwitnienia wiele odmian osiąga późnym latem.
Roślina nie potrzebuje częstego podlewania ani intensywnego nawożenia. W zbyt żyznej i mokrej ziemi pędy mogą się rozkładać, a środek kępy tracić zwarty wygląd.
Rozchodnik sprawdza się w ogrodach żwirowych, przy kamiennych ścieżkach i na rabatach, które mają pozostać dekoracyjne także pod koniec sezonu.
Gaura — lekka wizualnie, ale odporna na trudne warunki
Gaura tworzy cienkie pędy pokryte białymi lub różowymi kwiatami przypominającymi motyle. Mimo delikatnego wyglądu dobrze radzi sobie ze słońcem i okresowym przesuszeniem.
Potrzebuje przepuszczalnej gleby. Na mokrym stanowisku może gorzej zimować, dlatego nie należy sadzić jej w zagłębieniu terenu ani w miejscu, gdzie po opadach długo stoi woda.
Gaura najlepiej wygląda w większych grupach. Posadzona pojedynczo może sprawiać wrażenie przypadkowej i zbyt wiotkiej.
Werbena patagońska — wysoka, przewiewna i odporna
Werbena patagońska ma wysokie, rozgałęzione pędy zakończone drobnymi fioletowymi kwiatami. Nie zasłania niższych roślin, ponieważ jej kwiatostany unoszą się ponad rabatą na cienkich łodygach.
Dobrze znosi słońce i umiarkowanie suche podłoże. Szczególnie efektownie wygląda pomiędzy trawami ozdobnymi, jeżówkami i rudbekiami.
W polskim klimacie jej zimowanie bywa niepewne, ale roślina może rozsiewać się samodzielnie. Wiosną młodych siewek nie należy usuwać zbyt szybko, dopóki nie zostaną rozpoznane.
Cynia — mocny kolor na jeden sezon
Cynie należą do najefektowniejszych kwiatów jednorocznych na upalne lato. Kwitną w wielu kolorach i dobrze znoszą intensywne słońce.
Wymagają jednak podlewania podczas długiej suszy, szczególnie gdy rosną w pojemnikach. Wodę trzeba kierować na podłoże. Częste moczenie liści sprzyja rozwojowi chorób grzybowych.
Regularne ścinanie kwiatów do wazonu albo usuwanie przekwitłych koszyczków pobudza rośliny do tworzenia kolejnych pąków.
Aksamitka — niewymagająca i dobra do donic
Aksamitki dobrze znoszą upał, słońce i czasowe przesuszenie. Sprawdzają się na rabatach, obwódkach, balkonach i tarasach.
Choć uchodzą za rośliny łatwe, w małych donicach mogą więdnąć szybciej niż egzemplarze posadzone w gruncie. Przyczyną nie jest słaba odporność gatunku, lecz niewielka ilość podłoża, które nagrzewa się i wysycha w ciągu kilku godzin.
Usuwanie przekwitłych kwiatów poprawia wygląd roślin i przedłuża kwitnienie do jesieni.
Portulaka wielkokwiatowa — na najbardziej nasłonecznione miejsce
Portulaka ma mięsiste liście i niskie, rozłożyste pędy. Dobrze rośnie tam, gdzie wiele innych kwiatów szybko więdnie: przy nagrzanej ścianie, na słonecznym skalniaku lub w pojemniku ustawionym od południa.
Nie toleruje ciężkiej i stale mokrej ziemi. Nadmiar wody może prowadzić do gnicia korzeni, dlatego donica powinna mieć drożne otwory odpływowe.
Kwiaty portulaki otwierają się najpełniej podczas słonecznej pogody. W pochmurne dni mogą pozostawać częściowo zamknięte, co nie oznacza choroby rośliny.
Gazania — kwiaty, które otwierają się w słońcu
Gazania tworzy duże kwiaty w odcieniach żółci, pomarańczu, czerwieni i różu. Najlepiej czuje się na bardzo słonecznych stanowiskach i w przepuszczalnej glebie.
Podobnie jak portulaka, może zamykać kwiaty przy braku słońca. Nie należy więc oceniać jej kondycji wyłącznie po wyglądzie podczas pochmurnego poranka.
Gazania dobrze nadaje się do skrzynek i mis, ale w pojemniku wymaga kontroli wilgotności. Ziemia może lekko przeschnąć między podlewaniami, nie powinna jednak odchodzić od ścianek donicy i tworzyć twardej bryły.
Czy można sadzić kwiaty w lipcu
Lipiec nie jest idealnym terminem na zakładanie całej rabaty, ale można sadzić rośliny kupione w pojemnikach. Trzeba liczyć się z tym, że świeżo posadzony egzemplarz będzie wymagał więcej uwagi niż roślina rosnąca w tym miejscu od wiosny.
Sadzenie najlepiej zaplanować na pochmurny dzień albo wieczór. Bryłę korzeniową trzeba dokładnie namoczyć, a po posadzeniu obficie podlać ziemię wokół rośliny.
Przez pierwsze tygodnie nie wolno zakładać, że gatunek odporny na suszę poradzi sobie bez pomocy. Odporność pojawia się dopiero po rozrośnięciu korzeni poza podłoże, w którym roślina została kupiona.
Rośliny z przesuszoną i mocno zbitą bryłą korzeniową mogą słabo przyjmować wodę. Przed sadzeniem warto zanurzyć doniczkę w pojemniku z wodą i poczekać, aż podłoże równomiernie nasiąknie.
Jak podlewać kwiaty podczas upału
Częste zraszanie powierzchni ziemi daje złudne poczucie dobrze wykonanej pracy. Woda zwilża wtedy jedynie kilka górnych centymetrów podłoża, a korzenie rozwijają się płytko i stają się bardziej podatne na kolejne przesuszenie.
Lepsze efekty daje podlewanie rzadsze, ale dokładniejsze. Woda powinna wsiąknąć w głąb strefy korzeniowej, a nie spływać po spieczonej powierzchni na ścieżkę.
Podlewaj rano, a nie w pełnym słońcu
Najlepszą porą jest wczesny ranek. Rośliny zdążą pobrać wodę przed największym upałem, a mokre przypadkowo liście szybciej wyschną.
Podlewanie późnym wieczorem również ogranicza parowanie, lecz przy gęstych nasadzeniach może wydłużać okres zwilżenia liści. Strumień zawsze lepiej kierować bezpośrednio na ziemię.
Nie oceniaj wilgotności tylko po wyglądzie powierzchni
Górna warstwa ziemi może być sucha, podczas gdy kilka centymetrów niżej nadal znajduje się wilgoć. Przed kolejnym podlewaniem warto włożyć palec w podłoże albo odsunąć ściółkę i sprawdzić ziemię głębiej.
Rośliny w donicach wymagają częstszej kontroli. Pojemniki ustawione przy południowej ścianie nagrzewają się mocniej niż rabata w gruncie, a ich podłoże może przeschnąć nawet w ciągu jednego dnia.
Ściółka ogranicza wysychanie, ale nie każda działa tak samo
Warstwa ściółki zmniejsza parowanie, ogranicza nagrzewanie gleby i utrudnia rozwój chwastów konkurujących o wodę. Na rabatach można stosować między innymi korę, zrębki, kompost, żwir lub drobny grys.
Materiał trzeba dopasować do roślin. Lawenda, rozchodnik i portulaka dobrze czują się w otoczeniu mineralnym, natomiast jeżówki, rudbekie i szałwie mogą rosnąć na rabacie ściółkowanej materiałem organicznym.
Ściółki nie należy usypywać bezpośrednio przy szyjce korzeniowej i łodygach. Stale wilgotna warstwa przylegająca do rośliny może sprzyjać gniciu.
Kiedy popularna rada o roślinach odpornych na suszę nie działa
Gatunek odporny na upał może mimo wszystko zwiędnąć, jeżeli został posadzony kilka dni wcześniej. Może też słabo rosnąć w małej czarnej donicy, nawet jeśli w gruncie znosi suszę bez problemu.
Znaczenie mają cztery elementy:
- wiek i stopień ukorzenienia rośliny;
- pojemność podłoża dostępnego dla korzeni;
- przepuszczalność gleby;
- odbite ciepło od ścian, kostki i kamieni.
Szczególnie trudne warunki panują przy południowej elewacji oraz na balkonach osłoniętych szkłem. Temperatura odczuwana przez rośliny może być tam znacznie wyższa niż na otwartej rabacie.
Trzy błędy, które osłabiają kwiaty podczas upału
Nawożenie przesuszonej ziemi
Nawóz podany na suche podłoże może dodatkowo obciążyć korzenie. Najpierw trzeba nawodnić roślinę i poczekać, aż odzyska jędrność. Dopiero później można wrócić do umiarkowanego nawożenia.
Codzienne podlewanie małą ilością wody
Takie nawadnianie zachęca korzenie do pozostawania tuż pod powierzchnią. Roślina szybciej reaguje wtedy na każdy kolejny gorący dzień.
Sadzenie bez rozluźnienia bryły korzeniowej
Korzenie długo rosnące w małej doniczce mogą utworzyć zbity krąg. Po przeniesieniu do gruntu nadal pozostają wewnątrz starej bryły i nie korzystają z wilgoci znajdującej się wokół. Przed sadzeniem należy je delikatnie rozluźnić, nie rozrywając całej bryły.
Prosty zestaw na słoneczną rabatę
Na rabacie, która ma kwitnąć w lipcu i nie wymagać codziennego podlewania, można połączyć trzy grupy roślin.
Najwyższe piętro mogą tworzyć werbena patagońska, jeżówki i rudbekie. Środkową część wypełnią krwawniki oraz szałwie omszone. Na obrzeżu sprawdzą się kocimiętki, lawendy albo niskie rozchodniki.
Takie zestawienie daje różne wysokości, długi okres dekoracyjności i lepiej znosi upał niż rabata złożona wyłącznie z roślin o miękkich, dużych liściach. Trzeba jedynie zachować odpowiednie odstępy. Zbyt gęste sadzenie utrudnia przepływ powietrza i zwiększa konkurencję o wodę.
Plan działania na lipiec
Najpierw sprawdź, które części ogrodu są nasłonecznione przez co najmniej kilka godzin i gdzie ziemia wysycha najszybciej. Następnie dobierz rośliny do istniejących warunków, zamiast próbować zmieniać całe stanowisko pod jeden wymagający gatunek.
Po posadzeniu dokładnie podlej bryłę korzeniową i zastosuj odpowiednią ściółkę. Przez pierwsze tygodnie kontroluj wilgotność głębiej niż na powierzchni ziemi. Przekwitłe kwiaty usuwaj wtedy, gdy zależy Ci na kolejnych pąkach, ale część pozostaw dla owadów, ptaków i jesiennej dekoracji.
Najlepszy kwiat na lipcowy upał nie jest rośliną, której nie trzeba podlewać. Jest nią gatunek dopasowany do ilości słońca, rodzaju ziemi i miejsca sadzenia. Jeżówka, szałwia czy lawenda poradzą sobie z krótką suszą dopiero wtedy, gdy dostaną czas na ukorzenienie i nie będą rosły w małej, przegrzewającej się donicy.
Zobacz także
